SBBUP Kurulum

SBBUP web tabanlıdır; çalışabilmesi için gerekli olan ek yazılımlar ve bileşenler bulunur.

SBBUP Kurulum Nasıl Yapılır?

SBBUP, bilgisayara klasik bir masaüstü programı gibi kurulan bir uygulama değildir. Sistem web üzerinden çalışır. Ancak SBBUP’a elektronik imzayla giriş yapabilmek, firma adına işlem gerçekleştirebilmek ve hazırlanan kayıtları onaylayabilmek için bilgisayarda bazı bileşenlerin doğru biçimde kurulması gerekir.

Bu nedenle kullanıcıların “SBBUP kurulumu” olarak adlandırdığı işlem aslında dört parçadan oluşur:

SBBUP kullanıcı ve yetkilerinin tanımlanması,
nitelikli elektronik sertifikanın hazırlanması,
e-imza kartı ile gerekli sürücü ve yazılımların kurulması,
SBBUP’a giriş ve imzalama testinin yapılması.

Kurulum tamamlanmadan önce yalnızca SBBUP giriş sayfasının açılması yeterli değildir. Bilgisayarın elektronik imza kartını görmesi, imzalama servisinin çalışması, kullanıcının doğru firmaya yetkilendirilmiş olması ve SBBUP uygulama ekranına ulaşılabilmesi gerekir.

Güncellik notu: SBBUP’ın teknik bileşenleri ve önerilen sürümleri zaman içinde değişebilir. Bu yazı hazırlanırken erişilebilen yeni arayüz kurulum yönergesinde 64 bit Windows, Java 8’in 64 bit sürümü, 64 bit e-imza kütüphanesi ve SignArt imzalama servisi tarif edilmektedir. Kurulum sırasında SBBUP e-imza giriş sayfasındaki Gerekli Programlar bölümünde yayımlanan güncel dosyalar ve ilgili Serbest Bölge Müdürlüğünün yönlendirmesi esas alınmalıdır.

SBBUP kurulumu için neler gerekir?

Kuruluma başlamadan önce aşağıdaki unsurların hazır olması işleri kolaylaştırır:

64 bit Windows işletim sistemi bulunan bir bilgisayar,
güncel bir internet tarayıcısı,
kesintisiz internet bağlantısı,
kart okuyucu veya USB e-imza cihazı,
geçerlilik süresi devam eden nitelikli elektronik sertifika,
e-imza hizmet sağlayıcısına ait kart sürücüsü ve ara yazılım,
Java 8’in 64 bit sürümü,
SBBUP için kullanılan 64 bit e-imza kütüphanesi,
SignArt imzalama aracı/servisi,
firma adına SBBUP kullanmaya uygun kullanıcı yetkisi.

Elektronik imza sahibi olmak tek başına yeterli değildir. İmza sahibi kişinin SBBUP’ta ilgili firma adına yetkilendirilmiş olması da gerekir.

1. Elektronik imza ve SBBUP yetkisini kontrol edin

SBBUP işlemleri nitelikli elektronik sertifika kullanılarak yürütülür. Ticaret Bakanlığının 2013/2 sayılı Genelgesine göre serbest bölge kullanıcıları, SBBUP’ı kullanabilmek için BTK’ya bildirimde bulunmuş elektronik sertifika hizmet sağlayıcılarından nitelikli elektronik sertifika temin eder.

Kurulumdan önce şu kontrolleri yapın:

Elektronik sertifikanın süresi dolmuş mu?
Kart okuyucu veya USB cihaz bilgisayara bağlandığında algılanıyor mu?
Sertifika sağlayıcısının kendi uygulamasında sertifika görüntülenebiliyor mu?
İmza sahibi kişi, işlem yapılacak firma adına SBBUP’ta yetkili mi?
Kullanıcının yetkisi yalnızca veri girişi mi, yoksa giriş ve onayı da kapsıyor mu?

2013/2 sayılı Genelgede SBBUP yetkileri Giriş Yetkisi ile Giriş ve Onay Yetkisi olarak ayrılır. Kullanıcı sisteme girebildiği hâlde işlemi onaylayamıyorsa sorun bilgisayar kurulumundan değil, yetkinin kapsamından kaynaklanabilir.

2. E-imza kartı sürücüsünü kurun

Her elektronik imza kartının veya USB cihazının kendine ait sürücüsü ve ara yazılımı bulunabilir. Öncelikle e-imza hizmet sağlayıcınızın güncel sürücüsünü kurun.

Kurulum dosyalarını yalnızca;

elektronik sertifika hizmet sağlayıcınızın resmî internet sitesinden veya
SBBUP e-imza sayfasındaki Gerekli Programlar bölümünden

indirin. Kaynağı belirsiz sitelerde sunulan eski Java, kart sürücüsü veya imzalama programlarını kullanmayın.

Sürücü kurulumu tamamlandıktan sonra kartı bilgisayara bağlayın ve sağlayıcının uygulamasında sertifikanın listelendiğini kontrol edin. Sertifika burada da görünmüyorsa SBBUP aşamasına geçmeden önce kart okuyucu, USB bağlantısı ve sağlayıcı yazılımındaki sorunu çözmek gerekir.

3. Java 8’in 64 bit sürümünü kurun

Yeni SBBUP arayüzü için yayımlanan kurulum yönergesinde Java 8’in 64 bit son sürümünün kurulması istenir. Buradaki önemli nokta yalnızca Java’nın yüklü olması değil, kullanılan işletim sistemi ve e-imza bileşenleriyle aynı mimaride çalışmasıdır.

Bilgisayarda daha önce kurulmuş farklı Java sürümleri varsa doğrudan hepsini kaldırmak yerine önce kurumsal olarak kullanılan diğer uygulamaların bu sürümlere ihtiyaç duyup duymadığını kontrol edin. Özellikle aynı bilgisayarda eski kamu uygulamaları çalışıyorsa gelişigüzel Java kaldırmak başka sistemlerin çalışmasını bozabilir.

Kurulum sonrasında bilgisayarı yeniden başlatmak, servislerin ve sistem değişkenlerinin doğru yüklenmesine yardımcı olur.

4. 64 bit e-imza kütüphanesini yükleyin

SBBUP’ın elektronik imza cihazıyla haberleşebilmesi için gerekli e-imza kütüphanesinin kurulması gerekir. Kullanılan sertifika sağlayıcısına ve cihaz türüne uygun dosyalar SBBUP e-imza giriş sayfasındaki Gerekli Programlar bölümünden temin edilmelidir.

Bu aşamada en sık yapılan hata, 64 bit Windows üzerinde 32 bit sürücü veya kütüphane kullanmaktır. Java, e-imza kütüphanesi ve imzalama servisinin uyumlu sürümlerinin kurulması önemlidir.

5. SignArt imzalama servisini kurun

SignArt, tarayıcıdaki SBBUP uygulaması ile bilgisayara bağlı elektronik imza arasında iletişim kurulmasını sağlayan imzalama bileşenidir. SBBUP ilk kez kullanılacaksa e-imza uygulamaları giriş ekranındaki yönlendirme üzerinden SignArt imzalama aracı/servisi kurulur.

Kurulum tamamlandığında SignArtService hizmetinin Windows açılışında otomatik çalışması beklenir. Hizmet çalışmıyorsa masaüstündeki SignArt uygulaması elle başlatılabilir.

Kurulumların ardından bilgisayarı yeniden başlatın. Yeniden başlatma sonrasında kartı takın ve SignArt servisinin çalıştığını kontrol edin.

6. Elektronik imza testini yapın

SBBUP’a geçmeden önce e-imza giriş ekranında sertifikanın doğru biçimde listelendiğini kontrol edin:

SBBUP e-imza uygulamaları giriş sayfasını açın.
Elektronik imza ile giriş seçeneğini seçin.
Sertifikaları listeleme bağlantısına tıklayın.
Listeden doğru sertifikayı seçin.
E-imza PIN kodunu girerek imzalama işlemini başlatın.
Uygulamalar arasından Serbest Bölgeler Projesi 2.0 seçeneğini açın.
Yetkili olduğunuz firma veya birimi seçerek SBBUP arayüzüne geçin.

PIN kodu yalnızca elektronik imza sahibinin kullanımında olmalıdır. PIN kodunu başka kişilerle paylaşmayın ve tarayıcıya ya da parola yöneticisine kaydetmeyin.

SBBUP’a giriş yapılıyor ancak firma görünmüyorsa

Elektronik imza doğrulaması başarılı olduğu hâlde işlem yapılacak firma listede görünmüyorsa bunun nedeni genellikle bilgisayar kurulumu değildir. Şunları kontrol edin:

Kullanıcı yetkilendirme başvurusu tamamlandı mı?
Başvuru ilgili Serbest Bölge Müdürlüğü tarafından onaylandı mı?
Yetki süresi devam ediyor mu?
Kullanıcı doğru firma ve doğru serbest bölge için mi yetkilendirildi?
Firma unvanı veya vergi numarası değişikliği nedeniyle eski yetki iptal edilmiş olabilir mi?

Bir firma birden fazla serbest bölgede faaliyet gösteriyorsa her bölge için ayrı kullanıcı tanımlaması ve yetkilendirme gerekebilir.

SBBUP kurulumunda sık karşılaşılan sorunlar

Elektronik imza kartı görünmüyor

Önce kartın veya USB cihazının sağlayıcı uygulamasında görünüp görünmediğini kontrol edin. Görünmüyorsa farklı bir USB bağlantısı deneyin, kart okuyucu sürücüsünü ve sertifika sağlayıcısının ara yazılımını kontrol edin. Sorun SBBUP’tan önce cihaz veya sürücü katmanındadır.

Sertifika listelenmiyor

Kart sağlayıcı uygulamasında görünmesine rağmen SBBUP ekranında sertifika listelenmiyorsa SignArt servisinin çalışıp çalışmadığını kontrol edin. Java, e-imza kütüphanesi ve SignArt bileşenlerinin 64 bit sürümlerinin uyumlu kurulduğundan emin olun.

SignArt servisi çalışmıyor

Windows Hizmetleri bölümünden SignArtService durumunu kontrol edin. Gerekirse masaüstündeki SignArt uygulamasını yönetici yetkisi istemeden normal şekilde çalıştırmayı deneyin. Güvenlik yazılımı servisi engelliyorsa programı bütünüyle devre dışı bırakmak yerine ilgili uygulama için kontrollü izin tanımlanmalıdır.

PIN doğru olduğu hâlde imzalama yapılamıyor

Yanlış sertifikanın seçilmediğini, sertifikanın süresinin dolmadığını ve kullanıcının Giriş ve Onay Yetkisi bulunduğunu kontrol edin. Art arda yanlış PIN girişi kartın kilitlenmesine yol açabilir; bu durumda sertifika hizmet sağlayıcınızın PIN kilidi açma prosedürünü izleyin.

Tarayıcı ekranı açılıyor fakat işlem başlamıyor

Sayfayı güncel bir tarayıcıda yeniden açın, SignArt servisinin çalıştığını ve tarayıcının yerel imzalama servisiyle iletişiminin güvenlik yazılımı tarafından engellenmediğini kontrol edin. Eski kaynaklarda yer alan “Chrome desteklenmez” bilgisi yeni SBBUP arayüzü için geçerli değildir; yeni arayüz kurulum yönergesi Chrome ve Firefox gibi tarayıcılarla giriş yapılabileceğini belirtir.

Başka bir bilgisayarda SBBUP kullanılabilir mi?

Evet. Ancak kullanılacak bilgisayarda da kart sürücüsü, uygun Java sürümü, e-imza kütüphanesi ve SignArt servisinin kurulması gerekir. Elektronik imza sahibi ile SBBUP’ta yetkilendirilen kullanıcının aynı kişi olması ve yetkisinin geçerli olması gerekir.

Kurulum tamamlandıktan sonra ne yapılmalı?

Kurulumun başarılı olduğunu doğrulamak için yalnızca ana ekranı açmakla yetinmeyin. Önce test niteliğinde aşağıdaki kontrolleri yapın:

Doğru firma seçilebiliyor mu?
SBBUP menüleri kullanıcının yetkisine uygun görünüyor mu?
Elektronik imza işlemi tamamlanabiliyor mu?
Açılır pencereler ve indirilen dosyalar tarayıcı tarafından engelleniyor mu?

Kurulum çalışan bir bilgisayarda kullanılan bileşenlerin ve sürümlerin kurum içinde kayıt altına alınması, yeni bilgisayar kurulumu veya arıza sonrasında aynı yapının daha hızlı yeniden oluşturulmasını sağlar.

Kurulum tamam; peki günlük SBBUP işlemleri?

SBBUP’ın bilgisayarda sorunsuz çalışması, günlük işlemlerdeki manuel veri girişini ortadan kaldırmaz. Çok kalemli faturaların satır satır girilmesi, SBİF ve ÜBF kayıtlarının hazırlanması, stok kodlarının izlenmesi ve firma stoklarıyla SBBUP stoklarının karşılaştırılması ayrı bir operasyon yüküdür.

Düzey Yazılım tarafından geliştirilen WinSBBUP; şirketinizdeki muhasebe veya ERP verilerinden yararlanarak SBİF giriş, ÜBF ve SBİF çıkış işlemlerinin hazırlanmasını, kontrol edilmesini ve SBBUP’a uygun dosyaların oluşturulmasını kolaylaştırır. Böylece kurulumdan sonra başlayan günlük SBBUP süreci daha hızlı ve kontrollü yürütülebilir.

WinSBBUP Serbest Bölge Yazılımını İnceleyin

Sık sorulan sorular

SBBUP bilgisayara kurulan bir program mıdır?

SBBUP web tabanlıdır. Ancak elektronik imzayla giriş ve onay işlemleri için bilgisayara Java, e-imza kart sürücüsü, e-imza kütüphanesi ve SignArt servisi gibi yardımcı bileşenlerin kurulması gerekir.

SBBUP için hangi Java sürümü kullanılmalı?

Yeni arayüz için yayımlanan 2024 tarihli kurulum yönergesi Java 8’in 64 bit son sürümünü belirtir. Sistem bileşenleri değişebileceği için kurulum sırasında SBBUP e-imza sayfasındaki güncel Gerekli Programlar listesi esas alınmalıdır.

SBBUP Chrome’da çalışır mı?

Yeni arayüz kurulum yönergesinde e-imza girişinin Chrome ve Firefox gibi internet tarayıcılarıyla yapılabileceği belirtilmektedir. Eski içeriklerde bulunan Chrome’un desteklenmediği yönündeki bilgi güncel arayüz için kullanılmamalıdır.

SBBUP’a girmek için e-imza zorunlu mu?

SBBUP kullanıcı yetkilendirmesi ve işlem onayları nitelikli elektronik sertifika üzerinden yürütülür. Elektronik imzanın yanı sıra imza sahibinin ilgili firma adına geçerli SBBUP yetkisi bulunmalıdır.

E-imza çalışıyor ama SBBUP açılmıyor; ne yapılmalı?

SignArt servisinin çalıştığını, 64 bit bileşenlerin uyumlu kurulduğunu, kullanıcının yetkisinin sürdüğünü ve doğru firmanın seçildiğini kontrol edin. Teknik bileşenler doğruysa ilgili Serbest Bölge Müdürlüğünden kullanıcı yetkisini teyit edin.

Kaynaklar

Not: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır. Kurulum dosyaları, teknik gereksinimler ve kullanıcı yetkilendirme adımları güncellenebilir. SBBUP e-imza giriş sayfasında yayımlanan güncel bileşenler, Bakanlık duyuruları ve ilgili Serbest Bölge Müdürlüğünün yönlendirmeleri esas alınmalıdır.

Bilgi Bankasına Dön